16:57, 25/08/2025
Ngày 22/8/2025, Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM đã tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Hợp tác kỹ thuật số - động lực thúc đẩy phát triển kinh tế số TP.HCM”. Hội thảo thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà nghiên cứu, doanh nghiệp cùng đại diện các cơ quan quản lý nhà nước.
Theo đánh giá của các chuyên gia, việc hình thành một không gian phát triển thống nhất từ TP.HCM, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu sẽ mở ra triển vọng trở thành một vùng kinh tế động lực, nơi hợp tác kỹ thuật số có thể phát huy tối đa tiềm năng. Kết hợp với “bộ tứ trụ cột” gồm khoa học công nghệ, hội nhập quốc tế, xây dựng pháp luật và phát triển kinh tế tư nhân, TP.HCM đang có dư địa lớn để bứt phá trong hành trình xây dựng kinh tế số.
Phát biểu dẫn đề, ông Phạm Bình An - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, cho rằng chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, mang lại nhiều lợi ích cho chính phủ số, xã hội số và kinh tế số. Hợp tác kỹ thuật số nổi lên như một yêu cầu cấp thiết, giúp doanh nghiệp, người dân và chính quyền kết nối, chia sẻ, tối ưu hóa nguồn lực. Tuy nhiên, quá trình này cũng đặt ra không ít thách thức, từ vấn đề an ninh, quản trị đến sự tương thích và đồng bộ trong triển khai. Sau khi TP.HCM tiến hành sáp nhập ba tỉnh, thành phố, bài toán đồng bộ càng trở nên cấp thiết khi hạ tầng số chưa theo kịp, nguồn lực vừa thiếu vừa phân tán, còn sự phát triển giữa các vùng lại không đồng đều.
Đồng quan điểm, TS. Trần Quý - Viện trưởng Viện Phát triển Kinh tế số Việt Nam, nhấn mạnh rằng sự phân mảnh trong phối hợp có thể gây lãng phí nguồn lực, làm suy yếu sức mạnh của hệ sinh thái số và kéo chậm tiến trình chuyển đổi số trên diện rộng. Do đó, ông đề xuất một khung chính sách toàn diện nhằm kiến tạo hệ sinh thái hợp tác kỹ thuật số tại TP.HCM, dựa trên bốn trụ cột chính: hợp tác về thể chế và quản trị; hợp tác về hạ tầng và dữ liệu; hợp tác về phát triển năng lực và nguồn vốn; hợp tác về xây dựng lòng tin và an ninh mạng.
Trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng, PGS.TS Lê Hoàng Anh - Trưởng Bộ môn Fintech, Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM, cho rằng công nghệ blockchain có tiềm năng tạo nên cuộc cách mạng. Theo ông, sau khi sáp nhập, khối lượng công việc của cán bộ hành chính sẽ gia tăng đáng kể, blockchain có thể giúp giảm tải nhờ khả năng xử lý dữ liệu khổng lồ, lưu trữ an toàn và chống tấn công hiệu quả hơn so với mô hình tập trung truyền thống. Minh bạch và phi tập trung cũng là những đặc tính then chốt để blockchain mở rộng ứng dụng trong dịch vụ công. Một ví dụ là số hóa tài sản bất động sản trên blockchain, cho phép người dân tra cứu lịch sử sở hữu đất đai nhanh chóng và chính xác, thay vì phải trải qua nhiều thủ tục hành chính phức tạp.
Từ thực tiễn triển khai trên thế giới và tại Việt Nam, PGS.TS Lê Hoàng Anh khuyến nghị cần nhanh chóng hoàn thiện khung pháp lý, thiết lập cơ chế sandbox và tăng cường hợp tác quốc tế. Doanh nghiệp nên chủ động tham gia các liên minh blockchain, tích hợp công nghệ vào hoạt động; người dân cần mạnh dạn sử dụng, phản hồi để hoàn thiện dịch vụ; các viện, trường cần đẩy mạnh đào tạo và nghiên cứu về blockchain để tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Ở góc độ doanh nghiệp công nghệ tài chính, ông Nguyễn Hoành Tiến - Phó Tổng Giám đốc cấp cao Công ty Cổ phần Di động Dịch vụ Trực tuyến (MoMo), cho biết MoMo đang đề xuất hợp tác với chính quyền TP.HCM nhằm hỗ trợ nhóm tiểu thương và hộ kinh doanh trong chuyển đổi số, giúp minh bạch hóa quản trị và mở rộng khả năng tiếp cận vốn. Đây được coi là giải pháp then chốt để thực hiện các mục tiêu trong Nghị quyết 57 và 68 của Bộ Chính trị, hướng tới năm 2030 với 2 triệu doanh nghiệp trên cả nước, khu vực tư nhân đóng góp 55 - 58% GDP và năng suất lao động ngày càng được nâng cao.
Theo ông Tiến, hỗ trợ tiểu thương không chỉ giúp hiện đại hóa hoạt động, gia tăng doanh thu và giảm chi phí quản lý, mà còn khuyến khích họ chuyển đổi mô hình sang doanh nghiệp để tiếp cận chính sách ưu đãi và nguồn vốn chính thống. Điều này vừa tạo cơ sở dữ liệu minh bạch, chuẩn hóa cho công tác hoạch định chính sách, vừa gia tăng đóng góp của khu vực kinh tế tư nhân. “Chuyển đổi số cho tiểu thương và hộ kinh doanh không chỉ giúp từng hộ kinh doanh lớn mạnh hơn, mà còn tạo ra sức bật mới cho kinh tế TP.HCM và cả nước”, ông Tiến nhấn mạnh.
Đánh giá về giải pháp của MoMo, ông Đoàn Kim Thành - Giám đốc Trung tâm Phát triển Khoa học và Công nghệ Trẻ (Thành đoàn TP.HCM), cho rằng đây là một hướng đi thực tiễn, có thể triển khai rộng rãi để giải quyết các vấn đề cấp bách trong chuyển đổi số, từ cấp chính quyền đến doanh nghiệp và người dân. Ông đặc biệt nhấn mạnh đến các dịch vụ thanh toán số và nền tảng số của MoMo, có khả năng ứng dụng ngay để hỗ trợ hiện thực hóa nhiều nghị quyết quan trọng liên quan đến chuyển đổi số.
Hội thảo cũng ghi nhận nhiều ý kiến, giải pháp từ giới chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp, tập trung vào việc xây dựng các mô hình hợp tác khả thi, phù hợp với điều kiện phát triển thực tế của TP.HCM. Đây được xem là bước đi quan trọng để thành phố tiến nhanh hơn trong lộ trình trở thành đô thị số, đóng vai trò đầu tàu trong phát triển kinh tế số của cả nước.